Mümin Sekman

Yüksek EQ’nun alametleri…

Duygusal zekanın performans üzerinde etkisinin kanıtlanması ile IQ’nun saltanatı ciddi derecede sallandı. Peki yüksek EQ’nun getirileri nelerdir? İşte size gelişmiş duygusal zekaya sahip insanların alışkanlıkları…

Gelişmiş Duygusal Zekaya Sahip İnsanların Alışkanlıkları

Duygusal Zeka kitlelere ilk duyurulduğu zaman şu tuhaf bulgunun halkası olarak sunuldu: ortalama IQ'ya sahip olan insanlar yüksek IQ'ya sahip olan insanlardan zamanlarının %70'inde daha yüksek performans sergilemektedir. Bu anomali bir çok kişi tarafından başarının tek belirleyicisi olarak bilinen IQ tezine büyük bir darbe vurdu. Yıllar süren araştırmalar performansları ile göz kamaştıran  kişileri diğerlerinden ayıran kritik faktör olarak şuanda EQ'yu işaret etmektedir.  

Duygusal Zekânın (EQ) profesyonel başarınız üzerinde ne kadar bir etkisi vardır? Kısa cevap: Çok fazla! Enerjinizi bir yöne odaklayarak muazzam sonuçlar almak için güçlü bir yoldur. İş yerinde incelediğimiz bütün insanlardan yüksek performansa sahip olanların %90'ının yüksek EQ'ya sahip olduğunu tespit ettik. Duygusal Zekaya sahip olmadan üst düzey performansa ulaşabilirsiniz ama bu ihtimal düşüktür.

Duygusal Zeka her birimizde mevcut olan biraz soyut bir şeydir. Davranışlarımızı nasıl yöneteceğimizi, sosyal karmaşa içerisindeki seyrimizi ve pozitif sonuçlar verecek kişisel kararlarımızı etkiler. Duygusal Zeka dört temel becerinin altında birleştiği iki temel yetkinlikten oluşur: Kişisel Yetkinlik ve Sosyal Yetkinlik.

Kişisel Yetkinlik daha çok sizin kendiniz ile ilgili olup diğer insanlar ile olan etkileşimden bağımsız olan kişisel-farkındalık ve kişisel-etkililik kabiliyetlerinizi içerir. Kişisel yeterlilik senin duygularının farkında olman, davranışlarını ve eğilimlerini yönetme yeteneğidir. 

  • Kişisel-Farkındalık duygularınızı doğru algılamanız ve duygularınız ortaya çıktığında onların farkında olmayı sürdürme yeteneğidir.
  • Kişisel-Yönetim esnek kalmak ve bunu davranışlarınıza olumlu bir şekilde yansıtmak için duygularınızın farkındalığını kullanma yeteneğidir.

Sosyal Yetkinlik sosyal farkındalık ve ilişki yönetimi becerilerinden oluşur. Sosyal Yetkinlik ilişkilerin kalitesini arttırmak ve insanlara etkin bir biçimde cevap vermek amacıyla diğer insanların ruh hallerini, davranış ve güdülerini anlama yeteneğidir. 

  • Sosyal Farkındalık diğer insanların duygularını doğru bir şekilde alma ve gerçekte neler olup bittiğini anlama yeteneğidir.
  • İlişki Yönetimi etkileşimleri başarılı bir şekilde yönetmek için kendi duygularınızın farkındalığı ile başkalarının duygularının farkındalığını kullanma yeteneğidir. 

Duygusal Zekanın önemine rağmen, onun manevi doğası hangi davranışa imrenmeniz gerektiğini zorlaştırır. Bu yüzden yüksek EQ'lu insanları diğerlerinden ayıran alışkanlıkları ortaya çıkarmak amacıyla Talent Smart'ın test ettiği milyonun üzerinde insandan aldığım verileri analiz ettim.

Onlar Amansızca Pozitiftirler. Herhangi bir zaman aralığında haberlere bir göz gezdirin sonu olmayan bir savaş döngüsü göreceksiniz, şiddet saldırıları, kırılgan ekonomiler, başarısız şirketler ve çevresel felaketler. Kolayca dünyanın yokuş aşağı gittiğini düşünebilirsiniz. Ve kim bilir ki? Belki de öyledir. Ama duygusal zekası gelişmiş olan insanlar bu konuda endişeye kapılmazlar çünkü onlar kendilerini kontrol edemeyecekleri şeylere kaptırmazlar. Onlar enerjilerini tamamen kendi kontrolleri altında olan iki şeyi yönlendirmeye odaklarlar-dikkatleri ve çabaları. Sayısız çalışma gösteriyor ki iyimser insanlar hem fiziksel hem de psikolojik olarak kötümser insanlardan daha sağlıklıdırlar. Onlar ayrıca işte de daha iyi performans sergilerler. Bir dahaki sefere olumsuz düşünceler katarı sizi esir aldığında bunu kendinize hatırlatın.

Onlar Sağlam bir duygusal dağarcığa sahiptirler. Tüm insanlar duyguları tecrübe ederler, ancak duygular ortaya çıktığında onları tespit edebilen belirli bir kaç insan vardır. Araştırmalarımız gösteriyor ki insanların sadece %36'sı bunu yapabiliyor. Bu problemli bir durumdur çünkü tanımlanmayan duygular sıklıkla sizi rasyonel olmayan seçimlere ve zarar verici eylemlere yönlendiren yanlış anlaşılmalara gider. Yüksek EQ'ya sahip insanlar duygularına hakimdirler çünkü onları tanırlar ve bunu yapmak için de geniş bir kelime dağarcığı kullanırlar. Bir çok insan basit bir şekilde kendilerini "Kötü" hissediyorum şekilde tanımlarken duygusal zekası gelişkin insanlar "İrrite edilmiş" ya da  "hayal kırıklığına uğramış" ya da "Gururu incitilmiş veya ezilmiş" ya da "endişeli" mi olduklarını saptayabilirler. Kelime seçimleriniz ne kadar belirli olursa tam olarak nasıl hissettiğinizi, buna neyin sebep olduğunu ve bu konuda ne yapabileceğinizi anlamak daha kolay olur.

Onlar Assertiftirler. Yüksek EQ'ya sahip insanlar kendilerini savunmak, sınır koymak ve görgü empati ve şefkat arasında bir denge kurarlar. Bu incelikli kombinasyon uyuşmazlıklarla başa çıkmak için idealdir. Çoğu insan kızgın veya dargın olduğunda varsayılan şekilde ya pasif ya da agresif davranır. Duygusal zekası gelişmiş insanlar kendilerini saf duygusal tepkilerden uzaklaştıracak şekilde dengeli kalmaya ve iddialı assertif olmaya devam ederler. Bu onların zor ve zehirli insanları kendine düşman etmeden etkisiz hale getirmelerini sağlar.

Onlar Diğer İnsanlar İçin Endişelenirler. İçe dönük mü yoksa dışa dönük mü olduklarının bir önemi yoktur, duygusal zekası gelişmiş insanlar etraflarındaki herkes için endişelenirler. Bu endişe, yüksek duygusal zekaya açılan en büyük kapı olan empatinin ürünüdür. Diğer insanları ne kadar önemser ve neye yönelimli olduklarını merak ederseniz onlar hakkında daha fazla meraklanırsınız.

Onlar affederler ama UnutmazlarDuygusal zekaları gelişmiş insanlar şu parola ile yaşarlar: "Beni bir kere kandırırsan bu senin ayıbın; iki kere kandırırsan bu benim ayıbım." Onlar kin yapmamak için affederler, ama asla unutmazlar. Kin tutmakla birlikte gelen negatif duygular aslında stres tepkisidir. Bu strese tutunmak yıkıcı sağlık sonuçları doğurabilir ve duygusal açıdan zeki insanlar ne pahasına olursa olsun bunu önlemeyi bilirler. Bununla beraber, affedici olmak onların günahkar kişilere bir şans daha vereceği anlamına gelmez. Duygusal açıdan zeki olan insanlar diğer insanların kötü muameleleri ile batağa sağlanmazlar, bu yüzden bir şeylerin hızla akıp gitmesine izin verirler ve gelecekteki zarardan kendilerini korumak için iddialı duruşlarını oluştururlar.

Hiç kimsenin neşelerini bozmasına izin vermezler. Zevk ve memnuniyet duygunuz kendinizi başkaları ile karşılaştırmaktan geldiği zaman siz artık kendi mutluluğunuzun gerçek hakimi olamazsınız. Duygusal zekaya sahip insanlar yaptıkları bir şey konusunda kendilerini iyi hissettikleri zaman hiç kimsenin fikirlerinin veya başarılarının bu mutluluğu kendilerinden uzaklaştırmasına izin vermezler. Başkalarının sizin hakkınızda ne düşündüğü ile ilgili reaksiyonunuzu ortadan kaldırmak imkansızken siz kendinizi başkaları ile karşılaştırmak zorunda değilsiniz ve insanların sizin hakkınızdaki fikirlerini her zaman kuşku ile karşılayabilirsiniz. Bu şekilde, diğer insanların ne düşünüp yaptıklarının bir önemi yok, sizin öz değeriniz içinizden çıkar. İnsanların herhangi bir andan sizin hakkınızdaki düşünceleri ne olursa olsun bir şey kesindir siz asla onların size söyledikleri kadar iyi veya kötü değilsiniz.

Onlar bir şeyleri eğlenceli hale getirirler.  Duygusal zekaya sahip insanlar kendilerini tam olarak neyin mutlu ettiğini bilirler ve onlar sürekli olarak yaptıkları her şeyin içine mutluluğu katmak için çalışırlar. Monoton işi bir oyuna çevirirler, önem verdikleri insanları mutlu etmek için ekstra yol kat eder ve ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar sevdikleri şeyler ile vakit geçirmek için işe ara verirler. Hayatlarına bu eğlenceyi enjekte etmenin strese karşı mücadele ve kalıcı dayanıklılığı sağladığını bilirler.

Onları Rahatsız Etmek Zordur. Kim olduğunuz konusunda sağlam bir tutumunuz varsa birilerinin sizi incitecek sözler veya davranışlarda bulunması zor olur. Duygusal zekaya sahip insanlar onları oldukça kalın bir zırha büründüren öz güveni olan, açık fikirli insanlardır.

Onlar olumsuz iç seslerini bastırırlar. Duygusal zekayı geliştirmede büyük bir adım onun izindeki negatif içinden konuşmayı durdurmayı kapsar. Negatif düşünceler üzerinde ne kadar düşünürseniz o düşünceleri o kadar güçlendirirsiniz. Çoğu olumsuz düşüncelerimiz sadece öylesine düşüncelerdir, gerçeklik payları yoktur. İç sesinizin size anlattığı negatif ve kötümser şeyleri bir yere not ederek onları durdurabilirsiniz. Eğer bir dakikanızı verip bu olumsuz düşüncelerin ivmesini azaltırsanız onların doğruluğunu değerlendirmek için daha rasyonel ve açık fikirli olacaksınız. Sürekli olarak "Asla", "en kötü" ve "hiç bir zaman" gibi sözcükleri kullandığınızda ifadelerinizin doğru olmadığını iddia edebilirsiniz. İfadeleriniz kağıt üzerindeyken hala gerçek gibi gözüküyorsa, onları bir arkadaşınıza gösterip sizinle aynı fikirde olup olmadıklarını görün. Böylece gerçek ortaya çıkacaktır. 

Hepsi Bir Araya Getirildiğinde

IQ'nun aksine EQ kolaylıkla törpülenebilir. Sürekli tekrarlar ile duygusal zeka açısından gelişmiş davranışlar ile beyninizi eğitirseniz, beyniniz bunları bir alışkanlık haline getirmek için gerekli olan yolları inşa edecektir. Çok geçmeden, düşünmek zorunda bile kalmadan çevrenizdeki insanlara duygusal zeka ile cevap vereceksiniz. Ve beyniniz yeni davranışların kullanımını güçlendirdiği zaman, eski, yıkıcı davranışları destekleyen bağlantılar ölmeye mahkum olacak olacaktır. 

Yazar: Azmi Ulaş
Kaynak: http://www.linkedin.com

x

Gelişimciler Facebook'ta

Mümin Sekman'dan Günlük Başarı Tavsiyeleri almak için.